Henryk Oskar Kolberg
Urodzony	22 lutego 1814 Przysucha
Zmarł	3 czerwca 1890 Kraków
Galeria w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Lud..., seria XXIII Kaliskie, Kraków 1890

Grób Oskara Kolberga na Cmentarzu Rakowickim.

Oskar Kolberg, właśc. Henryk Oskar Kolberg (ur. 22 lutego 1814 w Przysusze, zm. 3 czerwca 1890 w Krakowie) - polski etnograf, folklorysta i kompozytor.

edytuj Życie

Był synem Juliusza, profesora miernictwa i geodezji na Uniwersytecie Warszawskim, ewangelika, i Fryderyki Mercoeur oraz młodszym bratem Wilhelma Kolberga. W domu rodzinnym stykał się z ważnymi przedstawicielami środowiska kulturalnego Warszawy - Samuelem Bogumiłem Linde, Mikołajem Chopinem (ojcem Fryderyka Chopina), Kazimierzem Brodzińskim. Kształcił się w Liceum Warszawskim i Akademii Handlowej w Berlinie. Zdobył także wykształcenie muzyczne, m.in. pod kierunkiem Józefa Elsnera.

W życiu dorosłym pracował jako prywatny nauczyciel muzyki, księgowy, urzędnik bankowy i dyrekcji Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej. Publikował hasła z dziedziny muzyki i muzykologii w Encyklopedii powszechnej Samuela Orgelbranda. Dzięki uzyskanemu za pośrednictwem Kasy Mianowskiego sfinansowaniu edycji przez Witolda Zglenickiego, opublikował pięciotomową pracę pt. Mazowsze. W 1875 został uhonorowany członkostwem Akademii Umiejętności (AU).

Jego kompozycje to m.in.: 2 obrazki sceniczne "Król pasterzy" (tekst napisał Teofil Lenartowicz) i "Janek spod Ojcowa" (tekst napisał Jan Kanty Gregorowicz), opera "Wiesław" (tekst napisała Seweryna Pruszakowa) oraz liczne pieśni solowe i utwory na fortepian (etiudy, kujawiaki, mazurki).

Ale główną dziedziną jego działalności była etnografia. Jako pierwszy w polskiej etnografii zebrał i usystematyzował według regionów rodzimą kulturę ludową, w monumentalnym dziele zatytułowanym Lud. Jego zwyczaje, sposób życia, mowa, podania, przysłowia, obrzędy, gusła, zabawy, pieśni, muzyka i tańce oraz "Obrazy Etnograficzne". W latach 1857–1890 wydał 33 tomy "Ludu...". Niedługo po śmierci wydano jeszcze 3 tomy z jego spuścizny.

Oskar Kolberg pochowany został na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie. W jego rodzinnej miejscowości, Przysusze znajduje się muzeum jego imienia poświęcone kulturze Polski, a w szczególności powiatu przysuskiego.

edytuj Dzieła

Dzieła wydane współcześnie (po 1945 r.)

Kursywą oznaczone prace w przygotowaniu.^[1]

• Pieśni ludu polskiego - t. 1 Suplement do t.1 - t. 70
• Sandomierskie - t. 2; Suplement do t.2 - t. 71
• Kujawy - t. 3, 4; suplement do t.3-4 - t. 72
• Krakowskie – t. 5 – 8; Suplement do t.5-8 cz. I - t. 73
• Poznańskie - t. 9 – 15; Suplement do t.9-15 - t. 74
• Lubelskie - t. 16, 17; Suplement do t.16-17 - t. 75
• Kieleckie – t. 18, 19; Suplement do t.18-19 - t. 76
• Radomskie – t. 20, 21; suplement do t.20-21 cz. I - t. 77
• Łęczyckie t. 22; Suplement do t.22 - t. 78
• Kaliskie - t. 23; suplement do t.23 - t. 79
• Mazowsze – t.24 – 28, 41,42, suplement do t.24-28 - t. 80
• Pokucie – t. 29 – 33, suplement do t.29 - 32 - t. 81
• Chełmskie cz.II t. 34; suplement do t.33-34 - t. 82
• Przemyskie t. 35; suplement do t.35 - t. 83
• Wołyń - t. 36; suplement do t.36 - t. 84
• Miscellanea - t. 37 - 38
• Pomorze - t. 39
• Mazury Pruskie - t. 40
• Śląsk - t. 43
• Góry i Podgórze - t. 44, 45
• Kaliskie i Sieradzkie - t. 46
• Podole - t. 47
• Tarnowskie-Rzeszowskie - t. 48
• Sanockie-Krośnieńskie - t. 49 - 51
• Białoruś-Polesie t. 52
• Litwa - t. 53
• Ruś Karpacka t. 54, 55
• Ruś Czerwona t. 56, 57
• Materiały do etnografii Słowian wschodnich - t. 58
• Materiały do etnografii Słowian zachodnich i południowych cz.I Łużyce t. 59/I
• Materiały do etnografii Słowian zachodnich i południowych cz.II Czechy, Słowacja - t. 59/II
• Materiały do etnografii Słowian zachodnich i południowych cz.III Słowiańszczyzna południowa - t. 59/III
• Przysłowia - t. 60
• Pisma muzyczne - t. 61-62
• Studia, rozprawy i artykuły t. 63
• Korespondencja Oskara Kolberga - t. 64 - 66
• Pieśni i melodie ludowe w opracowaniu fortepianowym - t. 67
• Kompozycje wokalno-instrumentalne - t. 68
• Kompozycje fortepianowe - t. 69
• Biografia Oskara Kolberga - t. 85
• Indeksy - t. 86

edytuj Linki zewnętrzne

• Kurpie u Oskara Kolberga
• Muzeum Oskara Kolberga w Przysusze
• Muzeum Oskara Kolberga w Przysusze - podstrona Muzeum Wsi Radomskiej
• Instytut Wydania Dzieł Wszystkich Oskara Kolberga

edytuj Przypisy